⬛ Piksel Testi
Ölü veya sıkışmış pikselleri tespit edin
Her renkte ekranı dikkatlice inceleyin. Farklı renkli noktalar ölü ya da sıkışmış piksel olabilir. Tam ekran modunda 8 rengin tamamından geçin.
Ölü Piksel Nedir?
Ölü piksel, ekranda kalıcı olarak siyah kalan veya sürekli tek renk yayan bir noktadır. Sıkışmış piksel ise birkaç renk arasında takılı kalır. Bu test her renk kanalında piksel hatalarını görünür kılar. Tüm renklerde (kırmızı, yeşil, mavi, siyah, beyaz) tam ekranda tarama yapmanız önerilir.
- Siyah ekranda görünmeyen noktalar → ölü piksel
- Tek renkte kalan noktalar → sıkışmış piksel
- Renk değiştiren noktalar → sub-piksel arızası
Ölü Piksel Nasıl Oluşur?
LCD ekranlar milyonlarca küçük piksel hücresinden oluşur. Her piksel kırmızı, yeşil ve mavi (RGB) alt-piksel içerir. Bu hücreler ince film transistörler (TFT) tarafından kontrol edilir. Transistörün arızalanması o piksele sinyal gitmesini engeller ve piksel kalıcı olarak siyah kalır. Fiziksel darbe, üretim hatası veya uzun süreli ekranda kalan statik görüntü (burn-in) ölü piksel oluşumuna yol açabilir.
Ölü Piksel ve Sıkışmış Piksel Farkı
Ölü piksel hiçbir ışık yaymazken, sıkışmış piksel sürekli belirli bir renkte sabit kalır. Sıkışmış pikseller genellikle kırmızı, yeşil veya mavi renkte görünür. OLED ekranlarda ise "yakma" (burn-in) adı verilen farklı bir sorun mevcuttur; bu durumda piksel aşırı kullanım sonucu eskir ve soluklaşır.
Sıkışmış Piksel Düzeltilebilir Mi?
Sıkışmış pikseller bazen hızlı renk döngüsü yöntemiyle düzeltilebilir. Bu yöntemde ekrana saniyede yüzlerce kez farklı renkler gönderilerek piksel hücresinin yeniden çalışması sağlanmaya çalışılır. 10-30 dakikalık uygulama yeterli olabilir. Gerçek ölü pikseller ise donanımsal sorun olduğundan yazılımsal olarak düzeltilemez.
Garanti ve İade Hakları
Üreticilerin büyük çoğunluğu belirli sayının üzerindeki ölü pikseli garanti kapsamında değerlendirir. ISO 13406-2 standardına göre sınıf I ekranlarda hiçbir ölü piksel kabul edilmezken, sınıf II ekranlarda 2 adet ölü piksel normal sayılabilir. Monitörünüzü satın aldıktan hemen sonra bu testi yaparak ölü piksel tespiti yapmanız ve gerekirse iade talebinde bulunmanız önerilir.
Hangi Cihazlarda Test Yapabilirsiniz?
Bu ücretsiz ölü piksel testi; bilgisayar monitörleri, laptop ekranları, telefon ekranları, tabletler, TV'ler ve OLED, LCD, IPS, TN, VA panel türlerinin tamamında tarayıcı üzerinden çalışır. Herhangi bir uygulama indirmenize ya da kayıt olmanıza gerek yoktur.
👻 Ghosting Testi
Hareket bulanıklığı ve iz testi
Hayaleti takip edin. Arkasında iz varsa monitörünüzün yanıt süresi yüksek olabilir.
Ghosting (İz) Sorunu Nedir?
Ghosting, hareketli nesnelerin arkasında kalan hayalet iz görüntüsüdür. Monitörün yanıt süresi (response time) ne kadar yüksekse iz o kadar belirgin olur. IPS paneller gri-gri geçişlerde, TN paneller renk geçişlerinde iz bırakabilir. 1 ms altı yanıt süresine sahip monitörler testte iz göstermemelidir.
- İz görüyorsanız → yanıt süreniz yüksek (>5 ms)
- Oyun oynarken önemliyse 144 Hz+ monitör tercih edin
- Overclock (ULMB/MBR) modları izi azaltabilir
Panel Tiplerinin Ghosting Karşılaştırması
TN paneller en hızlı yanıt süresine (1ms GtG) sahip olmakla birlikte renk doğruluğu düşüktür. IPS paneller doğru renkler ve geniş görüş açısıyla öne çıkar. VA paneller yüksek kontrast sağlar ancak gri-gri geçişlerde ghosting yaşanabilir. OLED paneller bireysel piksel kontrolü sayesinde pratikte sıfır ghosting sunar.
Overdrive Ayarı Nasıl Yapılır?
Monitörünüzün OSD (ekran menüsü) ayarlarından Response Time veya Overdrive seçeneğini bulun. Bu değeri orta seviyeye ayarlayın. Çok yüksek overdrive ayarı "inverse ghosting" adı verilen parlak izlere neden olabilir. Bu testi kullanarak farklı overdrive seviyelerinin etkisini kendiniz gözlemleyebilirsiniz.
🎯 FPS Testi
Monitörünüzün kare hızını ölçün
FPS ve Monitör Kare Hızı Hakkında
requestAnimationFrame API'si kullanılarak tarayıcı render döngüsü ölçülür. Monitörünüzün yenileme hızı (60 Hz, 120 Hz, 144 Hz, 240 Hz) bu değeri tavan olarak belirler. Grafik kartı yeterince hızlıysa oyunlarda çok daha yüksek FPS üretebilirsiniz; ancak ekranınız yalnızca kendi yenileme hızı kadar çerçeve gösterebilir. G-Sync ve FreeSync bu uyumsuzluğu gidermek için geliştirilmiştir.
Kaç Hz Monitör Yeterlidir?
60 Hz günlük kullanım için yeterlidir. 144 Hz rekabetçi oyunlarda belirgin avantaj sağlar. 240 Hz ve üzeri profesyonel e-spor için idealdir. İnsan gözü 300 Hz üzerini ayırt etmekte güçlük çeker; bu nedenle 360 Hz+ yalnızca üst düzey rekabetçi oyuncular için anlamlıdır.
G-Sync ve FreeSync Nedir?
Sabit yenileme hızına karşın değişken GPU FPS'i "screen tearing"e yol açar. NVIDIA G-Sync ve AMD FreeSync, monitör yenileme hızını GPU'nun anlık FPS'ine senkronize ederek bu sorunu ortadan kaldırır. VSync aynı işlevi görür ancak input lag ekleyebilir.
⌨️ Klavye Testi
Tüm tuşları test edin
N-Key Rollover ve Ghosting Nedir?
Klavye ghosting, aynı anda birden fazla tuşa basıldığında bazı tuşların algılanamaması sorunudur. NKRO (N-Key Rollover) özellikli klavyeler tüm tuşları eş zamanlı olarak kaydeder. USB bağlantılı klavyelerde genellikle 6KRO sınırı vardır; oyun klavyeleri çoğunlukla tam NKRO sunar. Üstteki klavye görselinde basılı tuşlar anlık olarak işaretlenir.
Mekanik ve Membran Klavye Farkı
Mekanik klavyeler her tuş için ayrı mekanik anahtar kullanır; daha uzun ömürlü, taktil geri bildirim sunar ve NKRO desteği çoğunlukla tam seviyededir. Membran klavyeler ise tek bir kauçuk tabaka kullanır; daha sessiz ve ucuzdur ancak ghosting sorunu yaşanabilir.
Klavye Ghosting Sorunu Nasıl Test Edilir?
Bu test aracıyla aynı anda birden fazla tuşa basın. Bastığınız tuşlardan biri ekranda görünmüyorsa klavyeniz ghosting yaşıyor demektir. Gaming klavyeler için NKRO testi kritik öneme sahiptir; özellikle FPS oyunlarında WASD + Shift + Ctrl kombinasyonlarının doğru çalışması gerekir.
🖱️ Mouse Testi
Düğmeler, hareket ve tekerlek testi
Mouse DPI ve Polling Hızı Nedir?
DPI (Dots Per Inch), mouse'un fiziksel hareketi ne kadar büyüterek imlece yansıttığını gösterir. Düşük DPI hassas çalışmalar için, yüksek DPI hızlı oyun oynamak için tercih edilir. Polling hızı (125 Hz–8000 Hz) ise mouse'un bilgisayara saniyede kaç kez konum güncellemesi gönderdiğini belirler. Daha yüksek polling = daha az gecikme.
Çift Tık Sorunu Nedir?
Tek tıklamada iki tıklama kaydedilmesi "double click" sorunudur. Genellikle fare anahtarının mekanik yorgunluğundan kaynaklanır. Logitech, Razer ve diğer markaların farelerine bu sorun belirli bir kullanım süresinden sonra ortaya çıkabilir. Bu test ile çift tık sorununuzu kolayca tespit edebilirsiniz.
Oyun Faresi Seçerken Nelere Dikkat Edilmeli?
Oyun için 400-1600 DPI aralığı çoğu kullanıcı için idealdir. 1000 Hz polling hızı yeterlidir. Sensör kalitesi markanın sunduğu özelliklerden daha önemlidir. Parmak ucu, avuç içi veya pençe tutuş stilinize göre fare boyutu seçin. Kablolu fareler Bluetooth/2.4GHz farelerden daha düşük gecikme sunar.
🎮 Gamepad Testi
Kontrolörünüzü test edin
Gamepad Dead Zone ve Input Lag Hakkında
Dead zone, analog çubukların merkez konumunda kaydedilen küçük hareketlerin yok sayıldığı alandır. Oyunlarda istem dışı karakter hareketi yaşıyorsanız dead zone değerini artırın. Bluetooth bağlantılı gamepad'ler kablo bağlantısına göre 10-20 ms fazladan gecikme ekleyebilir; rekabetçi oyun için kablolu bağlantı tercih edilmesi önerilir.
🎙️ Mikrofon Testi
Mikrofonunuzu test edin ve kayıt yapın
Örnekleme Hızı ve Ses Kalitesi
Mikrofon örnekleme hızı (44.1 kHz, 48 kHz, 96 kHz), ses sinyalinin saniyede kaç kez sayısal veriye dönüştürüldüğünü belirtir. İnsan sesi için 44.1 kHz yeterlidir; stüdyo kaydı için 96 kHz tercih edilir. Mono kayıt tek kanal, stereo kayıt iki kanal kullanır. USB mikrofonlar dahili ses kartı içerdiğinden doğrudan bağlanabilir.
Kondenser ve Dinamik Mikrofon Farkı
Kondenser mikrofonlar daha hassas ve geniş frekans aralığına sahiptir; stüdyo kaydı ve podcast için idealdir. Dinamik mikrofonlar daha dayanıklı ve arka plan gürültüsünü daha iyi filtreler; canlı performans ve gürültülü ortamlar için uygundur. USB mikrofonlar yerleşik ses kartıyla birlikte gelir ve kurulum gerektirmez.
Mikrofon Çalışmıyorsa Ne Yapmalı?
Önce tarayıcı mikrofon iznini kontrol edin. Ardından sistem ses ayarlarından doğru giriş cihazının seçili olduğunu doğrulayın. Sürücü güncellemesi ve cihazı yeniden bağlama sorunu çözebilir. Zoom veya Teams'de çalışmıyorsa bu test ile önce donanımın çalışıp çalışmadığını doğrulayın.
📷 Webcam Testi
Kameranızı test edin
Webcam Çözünürlüğü ve FPS
Webcam çözünürlüğü görüntü netliğini, FPS değeri ise akıcılığını belirler. Video konferans için 720p/30fps yeterlidir; yayın ve içerik üretimi için 1080p/60fps idealdir. Kötü aydınlatma, yüksek çözünürlükten daha çok görüntü kalitesini etkiler. Bu test kameranızın gerçek çıkış değerlerini (çözünürlük + FPS) tarayıcı API'si üzerinden ölçer.
Webcam Görüntü Kalitesi Nasıl Artırılır?
Aydınlatma webcam kalitesini en çok etkileyen faktördür. Yüzünüze karşıdan gelen yumuşak ışık (ring light veya pencere ışığı) görüntüyü dramatik biçimde iyileştirir. Kamerayı göz hizasına yerleştirin; açı görüntü kalitesini etkiler. Arkaplanı sade tutun veya sanal arkaplan kullanın.
Zoom, Meet ve Teams Öncesi Kamera Testi
Önemli bir toplantı veya iş görüşmesi öncesinde bu testi kullanarak kameranızın çalıştığını doğrulayın. Gerçek çözünürlük ve FPS değerlerini görün. Kamera tarayıcı tarafından algılanmıyorsa başka bir tarayıcı deneyin ya da USB kameranızı farklı bir porta takın.
🔊 Stereo Ses Testi
Kanal dengesi ve frekans işitme testi
İnsan İşitme Aralığı Hakkında
İnsan kulağı genel olarak 20 Hz ile 20.000 Hz arasındaki sesleri algılayabilir. Yaşla birlikte üst sınır düşer; çoğu yetişkin 16 kHz üzerini duymakta güçlük çeker. 40 Hz derin bas (subwoofer), 1 kHz insan sesi merkez frekansı, 8 kHz üzeri ise nefes, ıslık ve S/T gibi ünsüz seslerin bölgesidir. Kulaklık veya hoparlörün frekans eğrisi ne kadar düzse ses o kadar doğal duyulur.
Kulaklık ve Hoparlör Kalibrasyonu
Sol-sağ kanal dengesi testinde her iki kanalın eşit seviyede duyulması gerekir. Frekans testinde 40 Hz derin bas (subwoofer gerektirir), 8 kHz üzeri ise ünsüz seslerin bölgesidir. Çoğu tüketici kulaklığı bas ve tiz frekansları vurgular; düz frekans tepkisi daha doğal ses sunar.
Ses Sorunları Nasıl Giderilir?
Ses gelmiyorsa önce sistem ses seviyesini ve çıkış cihazı seçimini kontrol edin. Bu test ile hangi kanalın sorunlu olduğunu belirleyebilirsiniz. Sol kulakta ses gelmiyorsa kablo bağlantısını veya kulaklık soketini kontrol edin. Bluetooth kulaklıklarda yeniden eşleştirme genellikle sorunu çözer.
🌐 İnternet Hız Testi
Download, upload ve ping ölçümü
- Download hızı: Video akışı, dosya indirme. 25 Mbps+ HD yayın için yeterlidir.
- Upload hızı: Video konferans, bulut yedekleme. 10 Mbps+ önerilir.
- Ping: Sunucuya gidiş-dönüş gecikmesi. 20 ms altı oyun için idealdir.
- Jitter: Ping dalgalanması. Düşük jitter = daha kararlı bağlantı.
Sonuçlar, ISS'nizle olan mesafe ve ağ yoğunluğuna göre değişebilir.